Bilgisayarın Fonksiyonel Parçaları

(Bir bilgisayarda elektronik ve mekanik parçaların bir araya gelmesiyle oluşan
fiziksel öğelerin tümüne
Donanım (Hardware) adı verilir.)

 


  İlk Bakışta
  Bilgisayar


           Bilgisayara ilk bakışta dört temel eleman göze çarpar. Bunlar, veri girişini sağlayan girdi üniteleri klavye ve mouse(fare), bilgilerin işlendiği, depolandığı ve tüm diğer parçaların içinde toplandığı kasa ve işlenen bilgilerin sonucunu görmeye yarayan çıktı ünitesi monitör(ekran)'dır.


Bir Bilgisayarın Dış Görünüşü


  Bilgisayarın
  Temel
  Yapısı I

  DONANIM

  Bilgisayarın
  Çalışması
  İçin
  Gerekli
  Olmazsa
  Olmaz
  Parçalar

 


          Bilgisayarın dış görünüşünü oluşturan, parçaları dış etkenlere karşı koruyan, kasa olarak ifade edilen kısmı, aslında bilgisayarın temel parçalarını içinde toplayan bir kutu görevi yapmaktadır. Bu kutunun içinde bilgisayarın çalışması için gerekli bir çok parça bulunmaktadır. Aşağıda adı geçen parçalar bilgisayarın vazgeçilmez parçalarıdır ve bunlardan bir tanesinin olmaması bilgisayarın kullanılamaması anlamına gelir.

-Anakart (Mainboard): Bilgisayarın omurgası olarak ifade edilen bu parça, bütün diğer parçaların birbirleriyle bağlatı kurmasını sağlayan bir yöneticilik görevi yapmaktadır. Diğer parçalar anakartın üzerine takılmakta ya da bağlanmaktadır.
-İşlemci (CPU): Bilgisayarın beyni olarak ifade edebileceğimiz, bilgisayardaki temel işlemleri yapan ve işlemci adı verilen bu parça, merkezi işlem ünitesi olarak ifade edilen parçadır. Bilgisayarın işlem yapabilme yeteneği olarak ifade edebileceğimiz işlemciler günümüzde işlem yapma kapasite ve hızları ile birbirlerinden ayrılmaktadır.
-Hafıza (RAM-ROM): Bilgisayarlarda merkezi işlem ünitesi tarafından yürütülen emir veya işlerin ve işlenen verilerin, işlemler sürerken (program çalışırken) yerleştirilip saklandığı ve gerektiğinde ulaşılarak kullanılmasına imkan tanıyan, merkezi işlem ünitesine bağlı hareket eden birime hafıza veya bellek denir. Hafızanın kullanıcı tarafından kontrol edilebilen yani istenildiğinde veri, emir ve türetilmiş bilgilerin yazılabildiği, silinip değiştirilebildiği türüne RAM hafıza, yani rastgele erişimli hafıza adı verilir. Bilgisayara sağlanan elektrik gücü kesildiğinde RAM hafızada kayıtlı olan her türlü emir, veri ve bilgiler silinip, anında unutulur. Bilgisayarın her zaman kullanmak zorunda olduğu ve enerji kesilmelerinden etkilenmeyen, kullanıcı tarafından müdahale edilemeyen bir başka çeşit hafıza türü de vardır. Bu hafızaya ROM hafıza adı verilir. ROM hafızanın, başlangıçta boş olmasına rağmen sonradan kullanıcı tarafından özel cihaz ve programlar kullanılarak programlanabilen ve istenildiğinde değiştirilebilen cinsine EPROM hafıza adı verilir. Bu hafıza bilgisayarda kullanılan renklerin,  günün tarih ve saatinin, klavye bilgilerinin unutulmaması gibi işlemlerde kullanılır ve bilgisayar kapatılsa, elektrik bağlantısı kesilse dahi kendine yüklenen bilgileri unutmaz.
-Sabitdisk (Harddisk): Kullanıcı tarafından girilen emir ve verilerin ya da bilgisayar tarafından meydana getirilen bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı birim; bilgisayarın kasasının içinde yer alan ve sabit olarak durması sebebiyle sabitdisk olarak adlandırılan ve genel kabul görmüş adıyla harddisktir. Bilgisayarın yapısı gereği bilgilerin elektrik enerjisi olmadığında kullanılamıyor olması, bunların daha sonraki kullanımlar için saklanması gereğini ortaya çıkarmıştır. Bu ihtiyaçtan dolayı her bilgisayarda hem bilgilerin saklanması hem de büyük yapıdaki programların kullanılabilmesi için harddiske ihtiyaç vardır.
-Ekran Kartı (Graphic Card): Bilgisayar-monitör bağlantısını sağlayan, anakart üzerine takılarak çalışan parçadır.
-Klavye (Keyboard): Bilgisayarın kullanıcı ile arasındaki iletişimi sağlayan ve dış ortamdaki veri ve bilgilerin bilgisayar ortamına aktarılması işlemini yapan en önemli araçlardan biridir.
-Ekran (Monitor): Bilgisayar tarafından yapılan işlemler sonucunda zaten varolan yapıların ya da oluşturulan bilgi ve sonuçların belirli bir biçimde gözlemlenmesi için kullanılan araçtır.
          Yukarıda adı geçen parçalar ifade edildiği gibi bilgisayarın olmazsa olmaz parçalarıdır. Bunlara bir de kasayı ilave etmemiz gerekir. Çünkü bilgisayarın çalışmasını sağlayan elektrik enerjisinin ilk olarak anakarta oradan da bütün parçalara dağılmasını sağlayan güç kaynağı (power supply) kasanın bir parçasıdır.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
  Tamamlayıcı
  Parçalar


-DVD Sürücü (DVD Driver): Günümüzde DVD sürücüler CD veya DVD adı verilen bilgi depolama ünitelerinin içinde bulunan bilgileri hem okuyabilme hem de boş bir CD veya DVD içine bilgi kaydedebilme yeteneğine sahip araçlardır.
-Ses Kartı (Sound Card): Temel bir bilgisayarda "biiip" türünde basit sesler duyulabilir. Ancak daha profesyonel, ileri seviye ve kaliteli, yani müzik, efekt ve insan sesi gibi sesleri duyabilmek için mutlaka ses kartına ihtiyaç vardır. Günümüzde çoğunlukla ses kartı anakart üzerinde bütünleşik olarak bulunmaktadır.
-Faks-Modem Kartı (Fax-Modem Kartı): Temel görevi telefon hattı ile bilgisayar bağlantısını sağlamak olan bu kartın faks kısmı telefon hattı aracılığı ile faks göndermeye veya almaya, modem kısmı ise internete bağlanmaya yarar. Günümüzde modemler bağımsız bir kutu olarak, bilgisayara dışardan bağlanarak kullanılmaktadırlar.

 

    
  Diğer
  Parçalar


-Ethernet Kartı (Ethernet Card): Bilgisayarları birbirine bağlamak gerektiğinde kullanılan karta ethernet kartı adı verilir. Bu kart sayesinde bilgisayarlar arası ağ sistemi kurulmuş olur. Böylece bir bilgisayarda yapılan işlemler diğer bilgisayardan da takip edilebilir. Bu kart aynı zamanda ağ sistemindeki ana bilgisayarın internet ortamına bağlı olması ile diğer bilgisayarların da internete bağlanmasına yardımcı olur.
-Radyo-Televizyon Kartı (Radio-TV Card): Bilgisayar ile yapılabileceklerden  biri de televizyon seyretmek ve radyo dinlemektir. İşte bilgisayarda televizyon seyretmek ve radyo dinlemek için Radyo-Televizyon kartına ihtiyaç vardır. Tabii ki anten kablosunun bu karta takılı olması şartıyla.

 

 


 

    
  Çevre
  Parçaları


-Yazıcı (Printer): Çıktı ünitelerinden biri olan yazıcının temel görevi bilgisayar ortamındaki yapıları (yazı, resim vs.) kağıt üzerine aktarmaktır.
-Tarayıcı (Scanner): Yazıcının tersine dış ortamdaki yapıları (yazı, resim vs.) bilgisayar ortamına aktarmak için kullanılan araçlara tarayıcı adı verilir.
-CD/DVD: Kullanıcı tarafından kullanılan bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı birimlerden biri de CD (Compact Disc) veya DVD (Digital Disc)'lerdir Harddiskte olduğu gibi CD/DVD içindeki bilgiler okunabilir ve istenirse başka bir ortama aktarılabilir. CD/DVD haricen rahatlıkla taşınabilir. Normal bir CD/DVD, ROM yapısında olduğu için harddiskten farklı olarak dolu bir CD/DVD içindeki bilgi değiştirilemez, silinemez ve içine yeni bilgiler yüklenemez. Ancak boş bir CD/DVD içine yeni bilgiler yüklenebilir. Bununla birlikte CD/DVD'lerin ReWritable denilen, tekrar silinip yazılabilen türde olanları da bulunmaktadır.
-Harici Bellek (
FlashDisc): USB bellek olarak da adlandırılan flaşdiskler bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı harici birimlerden biridir. Küçük, hafif olduğundan çalışma esnasında rahatlıkla sökülüp takılabilir. Flaşdiskler sadece bilgisayarın USB girişine takılı olduğu sürece çalışır durumdadırlar ve harici güç kaynağı veya pil gücüne ihtiyaç duymazlar.
-Harici Sabitdisk (Portable Harddisk):
Bilgi depolama araçlarından bir olan harici sabitdiskler genellikle kapladığı alan fazla olan bilgilerin saklandığı, depolandığı harici birimlerden biridir.

Önemli bir not; CD/DVD, flaşhdisk ve harici sabitdisklerin kolay taşınabilir ve bilgi depolama özelliklerinden kaynaklanan, veri transferi ve bilgiyi yedekleme gibi temel iki kullanım amacı vardır.